Η Κύπρια συνάδελφος Μαρία Παπαδοπούλου είναι Ανώτερη Λέκτορας στο Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου και εκπρόσωπος της χώρας της στην EMA, στην ICM και στην UN-EMRO. Είναι επίσης μέλος του Παγκύπριου Σύνδεσμου Νοσηλευτών και Μαιών.
Σε επικοινωνία που είχα μαζί της προκειμένου να ενημερωθώ για τις συνθήκες άσκησης της Μαιευτικής επιστήμης στην όμορφη χώρα της, με προθυμία μου απέστειλε το άρθρο «Μαιευτική και σύγχρονες προκλήσεις στην Κύπρο», το οποίο δημοσιεύω με την άδειά της.
Συμφωνήσαμε, επίσης πως ο Σύλλογος Μαιών – Μαιευτών Ναυπλίου και ο αντίστοιχος της φίλης χώρας στο μέλλον θα συνεργαστούν στενότερα για την προάσπιση της Μαιευτικής και την προαγωγή της υγείας της Μητέρας και του Παιδιού στις χώρες μας
.

Μιχάλης Μώρος
Γραμματέας ΣΕΜ Ναυπλίου

ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ στην ΚΥΠΡΟ

Μαρία Παπαδοπούλου

Κάτοχος Μεταπτυχιακού Τίτλου στηΔημόσια Διοίκηση, Πτυχίο Νοσηλευτικής/Μαιευτικής Εκπαίδευσης, ΔίπλωμαΜαιευτικής, Δίπλωμα Νοσηλευτικής

Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου,  ΑνώτερηΛέκτορας-Ενταγμένη, Υπεύθυνη Εκπαιδευτικού Προγράμματος Μαιευτικής

Μέλος Δ.Σ. ΠΑΣΥΝΜ-Εκπρόσωπος: ΕΜΑ,ICM,UN-EMRO

Η πρόοδος ξεκινάαπό την κατανόηση των εμποδίων αλλά και των δυνατοτήτων για πρόοδο ενόςεπαγγέλματος και σε αυτό στοχεύει η παρούσα εισήγηση.

Η ιστορία τουμαιευτικού επαγγέλματος στη Κύπρο δεικνύει την πρωταρχική του θέση καικαθορίζει την παρούσα του κατάσταση.  Η  γνώση της εξέλιξης του βοηθά τηκατανόηση της σημερινής του  θέση από νομικής, επαγγελματικής και κοινωνικήςάποψης και οι σύγχρονες προκλήσεις εμφανείς και μη, γίνονται ευκολότερααντιληπτές στην  ολότητά τους.

Η μαιευτική νομοθετείταιπριν από τη Νοσηλευτική, από το 1932 (Ν.14/1932), όπου καθορίζονται κριτήριαγια την εκπαίδευση και την άσκηση της μαιευτικής καθώς και Μητρώο Μαιών.Υπάρχει καθηκοντολόγιο μαιών από το 1952 και 1955 (με βάση το άρθρο 15 του Περί Νοσηλευτικής και Μαιευτικής Νόμου του1951 και του άρθρου 2 του Ν.1955), ενώ  λειτουργεί και το ΣυμβούλιοΝοσηλευτικής και Μαιευτικής από το 1951. Η μετέπειτα νομοθετική πορεία του επαγγέλματοςαφορά τον Περί Νοσηλευτικής και Μαιευτικής Νόμο 214 του 1988 ο οποίοςαντικαταστάθηκε από τον εναρμονιστικό 154(Ι) του 2003. και τροποποιήσεις τουιδίου νόμου έως το 2006. Η μαία αρχικά χαίρει επαγγελματικής και κοινωνικήςκαταξίωσης καθώς διορίζεται σε θέσεις μαίας στο δημόσιο και ασκεί τη μαιευτικήαυτόνομα σε πόλεις , χωριά και νοσοκομεία.

Όμως, η οργανική θέσητης Μαίας, το 1998 καταργείται με εγκύκλιο του Υπουργείου Υγείας και μετονομάζεταισε «Νοσοκόμο» (Ν.22(ΙΙ)/1998). Η μετονομασία ίσχυσε για τις μαίες της 2ετούςεκπαίδευσης  καθώς οι μαίες της  μετα-νοσηλευτικής εκπαίδευσης ήταν ήδηδιορισμένες ως «Νοσηλευτικοί Λειτουργοί» και το μαιευτικό προσόν τις οδηγούσεσε προαγωγή στη νοσηλευτική ιεραρχία, όπως και σήμερα. Ενώ η μαιευτική ήταν το μοναδικόπροσόν αρχικά για προαγωγή, αργότερα προστέθηκαν και άλλα  που ίσχυαν γιασκοπούς ανέλιξης.

Επιπρόσθετα, πριντην αλλαγή του τίτλου των μαιών, στις μαίες της 2ετούς απευθείας εκπαίδευσηςπροσφέρθηκαν μαθήματα, η γνωστή «αναβάθμισηστη Γενική Νοσηλευτική» για σκοπούς ομοιομορφίας, ίσων ευκαιριών και προαγωγής στη Νοσηλευτική, όπως συμβαίνει με την εξομοίωσησήμερα, αντί να υπάρξει ένας σχεδιασμός ώστε να εξομοιώνεται ή/καιαναβαθμίζεται η μαιευτική.

Όμως η κατάργησητων οργανικών θέσεων «μαίας» στον δημόσιο τομέα με ανάλογη κατάργηση των θέσεωναπό το κρατικό προϋπολογισμό κατάργησε ουσιαστικά το μαιευτικό επάγγελμα στοδημόσιο. Εφόσον δεν υπάρχουν θέσεις εργασίας, επαγγελματικός τίτλος καιπροϋπολογισμός σημαίνει ότι το μαιευτικό επάγγελμα στο δημόσιο τομέα δενυφίσταται. Παράλληλα, με την μετονομασία της «μαίας» σε «νοσοκόμο» εγείρεταικαι το τεράστιο νομικό και ηθικό ζήτημα του ότι οι μαίες με εκπαίδευση στημαιευτική και εγγραφή στο μητρώο μαιών μετονομάζονται σε «νοσοκόμες» και ουσιαστικά εξουσιοδοτούνταινα ασκούν νοσηλευτικά καθήκοντα χωρίς εγγραφή σε μητρώο νοσηλευτών. Δηλαδή ημετονομασία και αλλαγή Σχεδίου Υπηρεσίας δημιουργεί αντίφαση με τους ΠερίΝοσηλευτικής και Μαιευτικής Νόμους που ξεκάθαρα προνοούν ότι νοσηλευτική ασκεί οεγγεγραμμένος στο μητρώο νοσηλευτών μόνο και μαιευτική ασκεί ο εγγεγραμμένοςστο μητρώο μαιών. Συνεπώς, το σημερινό επαγγελματικό στάτους αποτελεί και τηνπρώτιστη σοβαρή πρόκληση που πρέπει αντιμετωπιστεί άμεσα. Η σημερινή κατάστασητου μαιευτικού επαγγέλματος, αναδεικνύει τα ακόλουθα αρνητικά δεδομένα – προκλήσεις γιααντιμετώπιση:

Πρώτη Πρόκληση: ΔΕΝ υπάρχουν οργανικέςθέσεις μαίας, ούτε  δομή και ανέλιξη μαιευτικού επαγγέλματος. Υπάρχουν ΣχέδιαΥπηρεσίας του Νοσηλευτικού Λειτουργού  πρόνοια για άσκηση «μαιευτικών καθηκόντων»ατόμων που κατέχουν μαιευτικό προσόν και εγγραφή στο «Μητρώο Μαιών».  Δηλαδή, ημαία-μαιευτής εδώ ονομάζεται νοσηλευτικός λειτουργός που ασκεί μαιευτικάκαθήκοντα εφόσον έχει μαιευτικό προσόν. Όμως αυτό αντιβαίνει με:

1.Την Ευρωπαϊκή (Οδηγία2005/36/ΕΚ) και την εθνική μας νομοθεσία (Ν.214 του 1988, 154(Ι) του 2003 έως2006) που σαφώς καθορίζουν  τη μαιευτική ως ανεξάρτητο επάγγελμα από τηνοσηλευτική.

2.Επίσης αντιβαίνει με τιςσυστάσεις  της Διεθνούς Συνομοσπονδίας Μαιών (ICM), η οποία καθορίζει τημαία ως αυτόνομο και ανεξάρτητο επαγγελματία (ICM/WHO/FIGO 1992, και ICM 2005), με δική της ειδικήΕκπαίδευση (ICM 1999 και ICM 2005), κώδικα δεοντολογίας (ICM 1993) και δραστηριότητες(ICM 2002).

3.Τη διακήρυξη του Μονάχου(2001) που διαφοροποιεί τα δύο επαγγέλματα, τη νοσηλευτική και τη μαιευτική καιο κάθε επαγγελματίας έχει το δικό του πεδίο δράσης.

4. Την αξιολόγηση τηςμαιευτικής από το Γραφείο Τεχνικής Βοήθειας και Ανταλλαγής Πληροφοριών της Ε.Ε.,ΤΑΙΕΧ (2002), που  σύστησε στο κράτος να μεριμνήσει ώστε το μαιευτικό επάγγελμανα ξεχωρίσει ως αυτόνομο από τη Νοσηλευτική.   Έτσι ο Σύνδεσμος μετονομάστηκεσε «Παγκύπριο Σύνδεσμο Νοσηλευτών και Μαιών» και η Σχολή σε «Νοσηλευτική καιΜαιευτική Σχολή».

5. Τις πρόνοιες και τηφιλοσοφία του Ευρωπαϊκού κεκτημένου όσο αφορά την ίση μεταχείριση και ίσεςευκαιρίες προσφοράς υπηρεσιών των Ευρωπαίων πολιτών – των μαιών σε αυτή τηπερίπτωση. Δηλαδή, οι μαίες-μαιευτές Ευρωπαϊκών Χωρών (και τρίτων) με απευθείαςεκπαίδευση στη μαιευτική έχουν σήμερα δικαίωμα να ασκήσουν τη μαιευτική στοδημόσιο τομέα της Κύπρου αλλά θα ονομάζονται νοσηλευτές.

6.Εκτός από τα νομικάπλαίσια και τις συστάσεις Διεθνών οργανισμών, αυτό  αντιβαίνει επίσης και με τοκοινό ανθρώπινο δικαίωμα του κάθε εργαζόμενου να χαίρεται και να απολαμβάνει τηθέση και τον τίτλο του επαγγέλματος που ασκεί. Η στέρηση αυτού του δικαιώματος στις/ουςμαίες-μαιευτές προκαλεί αλυσιδωτές επιπτώσεις στην εργασιακή  τους ψυχολογία. Τακατά άλλους, απλά πράγματα όπως το «σήμα», ο «τίτλος», η «πλακέτα αφυπηρέτησης»όπου τις τιμά για τη προσφορά τους από τη θέση του «Νοσοκόμου»,  τις πληγώνει.

Δεύτερη Πρόκληση: Το «Σχέδιο Υπηρεσίαςτης Επισκέπτριας Υγείας» προνοεί επίσης την άσκηση όλων των μαιευτικώνκαθηκόντων χωρίς εγγραφή στο μητρώο μαιών. Επιπρόσθετα, το  «Σχέδιο Υπηρεσίαςτης Ανώτερης Επισκέπτριας Υγείας» προνοεί ότι: «εποπτεύει ή/και αναλαμβάνει την εκτέλεση καθηκόντων που σχετίζονται μετην κοινοτική νοσηλευτική Για το σκοπό αυτό εκτελεί επισκέψεις στα σπίτια καιπαρέχει συμβουλές αναφορικά με τηγενική υγιεινή, ιδιαίτερα των εγκύων, των βρεφών και λεχώνων,»,δηλ. παρουσιάζει τη φροντίδα της εγκύου και λεχώνας ως νοσηλευτικό καθήκον. ’ραεδώ υπάρχει σοβαρό νομικό ζήτημα και αντίφαση καθώς η ίδια Εθνική μας νομοθεσίαπρονοεί ότι κανείς δεν ασκεί μαιευτική εκτός αν είναι εγγεγραμμένος στο μητρώομαιών.

Τρίτη Πρόκληση: Η δομή ΝοσηλευτικώνΥπηρεσιών στο επίπεδο του Υπουργείου Υγείας χωρίς αντίστοιχη δομή ΜαιευτικώνΥπηρεσιών ή έστω μεικτή διοίκηση «Νοσηλευτικών και Μαιευτικών Υπηρεσιών»,συνεχίζει την επαγγελματική ανυπαρξία. Αυτό δεν έχει να δηλώσει τίποτα για ταάτομα που χειρίζονται τα μαιευτικά θέματα τώρα, αλλά για την πρόκληση τηςμη-προοπτικής του χειρισμού των θεμάτων της μαιευτικής από μαίες λόγω ελλιπούς δομής.

Τέταρτη Πρόκληση: Η συνδικαλιστικήεκπροσώπηση των μαιών-μαιευτών γίνεται στον Κλάδο Γενικού ΝοσηλευτικούΠροσωπικού, εφόσον θέσεις μαιών δεν υπάρχουν παρά μόνο θέσεις Νοσηλευτικών  Λειτουργών.Ο Κλάδος θεωρεί τη μαιευτική ως ένα μεταβασικό προγράμματα  νοσηλευτικής  ειδικότηταςπου εξυπηρετεί την στελέχωση των μαιευτηρίων και τις προαγωγές στην νοσηλευτικήιεραρχία. Παλαιότερα με βάση κανονισμών της ΠΑ.ΣΥ.Δ.Υ., οι μαίες εκπροσωπούντανμε δύο θέσεις, μετά με μία θέση, ώσπου το 1998 καταργήθηκε και αυτή με τηνμετονομασία των «μαιών» σε «νοσοκόμους». Σήμερα η εκπροσώπηση του μαιευτικούεπαγγέλματος στη ΠΑ.ΣΥ.Δ.Υ., είναι τυχαίο συμβάν. Επαφίεται στη τύχη το αν θαεκλεγεί νοσηλευτικός λειτουργός με μαιευτικό προσόν.

Πέμπτη Πρόκληση: Η σοβαρή αριθμητικήανεπάρκεια μαιών-μαιευτών τόσο στο δημόσιο όσο και στον Ιδιωτικό τομέα είναιένα συνεχές πρόβλημα. Μία από τις συστάσεις TAIEX (2002), ήταν η ετήσια (καιόχι περιστασιακή) εισδοχή σε πρόγραμμα μαιευτικής μικρού αριθμού εισακτέων (λόγωμειωμένων γεννήσεων), π.χ.16 εισακτέες / έτος. Αυτό θα διασφάλιζε τη συνεχή ροήνέων μαιών στο επάγγελμα για την επαρκή στελέχωση του δημόσιου και ιδιωτικούτομέα, και τη  δημιουργία  συνθηκών για ανεξάρτητη μαιευτική άσκηση καιουσιαστική διεύρυνση του ρόλου των μαιών. Και αυτό είναι καίριο ενισχυτικόστοιχείο για τη κοινωνική και επαγγελματική καταξίωση των μαιών.

Ποια είναι τα θετικά δεδομένα τα οποία θα πρέπει ναχρησιμοποιηθούν για άρση των  προκλήσεων που αναφέρθηκαν:

Πρώτο: Ο Νόμος ΠερίΝοσηλευτικής και Μαιευτικής (2003 έως 2006) και η Οδηγία 2005/36/ΕΚ ξεκάθαραδιαφοροποιούν τη Μαιευτική από τη Νοσηλευτική ως ανεξάρτητο επαγγέλματα μεδικές του προσήκουσες γνώσεις, δεξιότητες, δραστηριότητες και δικό του μητρώο. Αυτήη νομοθεσία αποτελεί ένα καλό νομοθετικό πλαίσιο που πρέπει να διαφυλάσσεται καιόχι να καταπατάται.

Δεύτερο: Η ενεργός εκπροσώπησηκαι συμβολή των μαιών του ΠΑΣΥΝΜ σε Ευρωπαϊκά και Διεθνή σώματα  έχει συμβάλεικατά πολύ στην σημερινή συνειδητοποίηση αυτής της δυναμικής και του εύρους τουμαιευτικού επαγγέλματος. Και πρέπει να αναγνωριστεί ότι ο Σύνδεσμος είναι και ομόνος φορέας που στέκεται αρωγός στην ενδυνάμωση της Μαιευτικής στη Κύπρο. Γιαπαράδειγμα, η   μετονομασία του Συνδέσμου σε «ΠΑΣΥΝ και Μαιών» φαίνεται σήμερανα μην ικανοποιεί τις Ευρωπαϊκές και Διεθνείς οργανώσεις μαιών οι οποίεςαπαιτούν την ουσιαστική εκπροσώπηση των μαιών στον Σύνδεσμο, π.χ. μέσωεκλεγμένου  από μαίες «Σώματος» Μαιών, ώστε να αποδεικνύεται ότι οι μαίεςχειρίζονται τα μαιευτικά ζητήματα αυτόνομα. Φέτος, στις 28 Νοεμβρίου 2009,έκτακτη Γενική Συνέλευση  έχει εγκρίνει το καταστατικό ίδρυσης και λειτουργίας«Επιτροπής Μαιών-Μαιευτών» μέσα στον ΠΑΣΥΝΜ, μια 9μελής επιτροπή που εκλέγεταιμόνο από μαίες-μαιευτές και  θα διαχειρίζεται αυτόνομα τα μαιευτικά δρώμεναστην Κύπρο.

Τρίτο: Η πρωτοβουλία τουΠΑΣΥΝΜ και η προώθηση της ανεξάρτητης συμβολής των μαιών-μαιευτών με αγορά τωνυπηρεσιών τους μέσω του Οργανισμού Ασφάλισης Υγείας με την εφαρμογή του ΓενικούΣχεδίου Υγείας, προσδίδει μια σημαντική προοπτική στο επάγγελμα της μαίας-μαιευτήστο πρωτοβάθμιο επίπεδο. Η μαία-μαιευτής δηλαδή μέσα στο ΓεΣΥ θα συμβάλλειαυτόνομα και ανεξάρτητα ως παροχέας υπηρεσιών μαιευτικής με το ίδιο σύστημαπαραπομπής όπως ο ιατρός.

Τέταρτο: Η απόφαση του ΤεΠαΚ νααναλάβει τη μαιευτική εκπαίδευση τώρα ως μεταβασικό πρόγραμμα και μετέπειτα σε προπτυχιακόεπίπεδο με ανάλογη δημιουργία Τμήματος Μαιευτικής, διευρύνει πλέον τουςορίζοντες εκπαιδευτικής και επαγγελματικής ανάπτυξης. Η απευθείας ΜαιευτικήΕκπαίδευση θα συμβάλει στη μείωση του κόστους και του χρόνου καθώς στα 4 χρόνιαθα αποκτάται Πτυχίο Μαιευτικής αντί Δίπλωμα στα 6 χρόνια, γεγονός που συνάδει καιμε τη Διακήρυξη της Μπολόνια (1999). Επίσης η Μαιευτική Εκπαίδευση θαεξελίσσεται σε Προπτυχιακό, Μεταπτυχιακό και Διδακτορικό Επίπεδο που σημαίνειμεγαλύτερη εμβάθυνση στη μαιευτική γνώση και έρευνα και καταξίωση τηςεπιστημονικότητας του επαγγέλματος.

Πέμπτο: Από το Σεπτέμβριο του2009, το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου συμμετέχει στο πρώτο ΕνοποιημένοΜεταπτυχιακό Μαιευτικής (Joint EU Masters in Midwifery) στην Ευρωπαϊκή Ένωση.Αυτό αποτελεί τιμή για την Κύπρο αλλά και σημαντική ευκαιρία για τις μαίες τηςΚύπρου και της ευρύτερης περιοχής.  Το πρόγραμμα θα προσφερθεί από 5πανεπιστήμια τα οποία έχουν την ακαδημαϊκή ευθύνη και θα αποδώσουν και τοντίτλο στο τέλος. Τα πέντε πανεπιστήμια καθόρισαν Συμβουλευτική Επιτροπή αποτελούμενηαπό άλλα πανεπιστήμια. Σε αυτή  συμμετέχει και η Κύπρος προφέροντας τη θεματικήενότητα «Advanced Community Midwifery». Η έναρξη, το κόστος,και κριτήρια εισδοχής θα ανακοινωθούν αρχές του 2009. Ιστοσελίδα γιαπληροφορίες (

Έκτο: Η πρωτοβουλίατου ΠΑΣΥΝΜ και η δέσμευση του Υπουργείου Υγείας για δημιουργία επιτροπών πουήδη εργάζονται για την ανάπτυξη: «Κώδικα Δεοντολογίας Μαιών-Μαιευτών στηνΚύπρο», «Δραστηριότητες και Υπευθυνότητες των Μαιών � Μαιευτών», ΚώδικαΕπαγγελματικής Συμπεριφοράς των Μαιών-Μαιευτών στην Κύπρο», «ΚλινικέςΚατευθυντήριες Οδηγίες Μαιευτικής Πρακτικής», και «Πρόγραμμα ΣυνεχούςΕπαγγελματικής Ανάπτυξης των Μαιών � Μαιευτών στην Κύπρο» θα οδηγήσει σε ποιοτικότερηκαι ασφαλέστερη παροχή μαιευτικής φροντίδας με βελτίωση των δεικτών υγείας εγκύων,μητέρων και νεογνών και περαιτέρω κατοχύρωση του μαιευτικού επαγγέλματος.

Έβδομο: Η τροχιοδρόμησηκανονισμών που αφορούν την ανανέωση εγγραφής στο μητρώο μαιών κάθε 3 χρόνιαμετά από απόδειξη ελάχιστης θεωρητικής και πρακτικής επαγγελματικής άσκησης θαενισχύσει την προσπάθεια της Συνεχούς Επαγγελματικής Ανάπτυξης των Μαιών-Μαιευτών(ICM 2005). Θα είναι υποχρέωση όλων των  επαγγελματιών σύμφωνα μετις επιταγές της Δια Βίου Μάθησης (OJ L64, 4.3.2006) να διατηρούν και αναπτύσσουν τις γνώσεις, δεξιότητες καιικανότητες τους για την συνεχή βελτίωση της υγείας και την ασφάλεια του κοινού.

Όγδοο: Ηανάπτυξη συμμαχιών με άλλους συναφείς με τη μαιευτική φορείς και οργανισμούςαποτελεί επίσης νέα τάση πρόκληση καθώς ενωμένοι με άλλους μπορούμε ναπετύχουμε περισσότερα. Στη παρούσα φάση υπάρχει συνεργασία του ΠΑΣΥΝΜ με την «ΥποστηρικτικήΟμάδα Μητρικού Θηλασμού», «Πρωτοβουλία για αύξηση της ’δειας Μητρότητας», καιμε πολλούς άλλους οργανισμούς στο χώρο της υγείας.

Ένατο: Η συνεχής καιεποικοδομητική συμμετοχή των Μαιών � Μαιευτών της Κύπρου στα μαιευτικά δρώμεναστη Ευρώπη και διεθνώς  αποτελεί επίσης βήμα προόδου. Η Κύπρος με τιςεκπροσώπους μαίες της συμμετέχει στις Επιτροπές για την αναθεώρηση τωνΚανονισμών  της Ευρωπαϊκής Ένωσης Μαιών (ΕΜΑ) και για τη Νομοθεσία στην Διεθνή  ΣυνομοσπονδίαΜαιών (ICM). Επίσης έχουμε αναλάβει την εκπροσώπηση της Συνομοσπονδίας (ICM) στo Τομέα της ΑνατολικήςΜεσογείου των Ηνωμένων Εθνών (UN EMRO Representative).

Τελειώνοντας, ηαποκατάσταση του μαιευτικού επαγγέλματος και η άρση του σφετερισμού μαιευτικώνκαθηκόντων από άλλους είναι πιστεύω η μεγαλύτερη πρόκληση. Πρέπει να ξεπεραστείαλλιώς θα είναι πάντα τροχοπέδη. Η επαγγελματική αποκατάσταση θα ενισχύσειθετικά το ρόλο της μαίας-μαιευτή στο σύστημα υγείας και στη κοινωνία με θετικάαποτελέσματα σε δείκτες υγείας και κόστος φροντίδας (Διακήρυξη του Μονακό, 2001).

Οι μαίες-μαιευτέςυποκινούμενες/οι από την αναγνώριση και  καταξίωση του επαγγέλματος και τουέργου τους  θα συμβάλουν με μεγαλύτερο ζήλο και αυτοδιάθεση και με διευρυμένουςρόλους στην προαγωγή της υγείας στον τόπο, στα κοινά, καθώς και στην δική τουςΣυνεχή Επαγγελματική Ανάπτυξη. Ο δρόμος είναι δύσκολος αλλά όχι άβατος. Τοπρώτο βήμα είναι η συνειδητοποίηση του προβλήματος, η στόχευση, ο σχεδιασμόςκαι η επιμονή που πηγάζει από αίσθημα δικαίου.

Αναφορές:

  • ·The Midwifery Law, Ν.14/ 1932.
  • ·The Nursing and Midwifery Law,1951

oRegulations Made Under Section15 of Nursing and Midwifery Law 1951.

oRegulations made Under Section2 of Nursing and Midwifery Law 1955.

  • ·Ο Περί Νοσηλευτικής και Μαιευτικής Νόμος,Ν. 214 / 1988
  • ·Σχέδια Υπηρεσίας Μαίας, 1ηςκαι 2ης τάξης, Υπουργικό Συμβούλιο- Απόφαση αρ. 26.261 καιημερομηνία 19.9.1985.
  • ·Ο Περί Νοσηλευτικής και Μαιευτικής (Τροποποιητικός)Νόμος του 2003. Αριθμός 154(Ι)2003.
  • ·Οδηγία 2005/36/EΚ,  Αναγνώριση τωνΕπαγγελματικών Προσόντων, Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και Συμβούλιο, ημερομηνία:7.9.2005.
  • Ν.22(ΙΙ)/1998. Περί ΣυμπληρωματικούΠροϋπολογισμού Νόμος, Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, αριθμός 3249 καιημερομηνία 23.6.1998.
  • WHO Euro Region (2001) Διακήρυξη Μονακό who.int/AboutWHO/Policy/20010828_4
  • Ευρωπαϊκή Επιτροπή (1999) Διακήρυξη Μπολόνια,Βρυξέλλες.    www.europa.eu.intcomm/education/bologna_en.html
  • ·ICM/WHO/FIGO (1992)International Definition of the Midwife
  • ·ICM (1993) International Codeof Ethics for Midwives.
  • ·ICM (1999) Core Competenciesof Midwives
  • ·ICM (2002) EssentialCompetencies for Basic Midwifery Practice 2002.
  • ·ICM (2005) Definition of theMidwife.
  • ·ICM (2005) Basic and OngoingEducation for Midwives
  • ·Ο Περί της Κατοχύρωσης και της Προστασίαςτων Δικαιωμάτων των Ασθενών Νόμος. Αριθμός 1(Ι) του 2005
  • ·ΤΑΙΕΧ (2002). Expert Mobilization � Sectoral Directives:Memorandum on the Profession of Midwives in Cyprus.
  • ·EU Masters in Midwifery
  • ·OJ L 64, 2006. Οδηγία Δια Βίου Μάθηση, ημερομηνία έκδοσης:4.3.2006

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s